Γενιές και Νεολαίες - Μέρος 2ο. (του Θανάση Τσακίρη)


Προηγούμενο http://tsakthan.blogspot.gr/2017/05/1.html

Ως νεολαία εννοούμε μια ηλικιακή ομάδα μεταξύ 14 και 25 ετών[1] που βρίσκεται σε διαδικασία εκπαίδευσης και διαμόρφωσης ατομικής και συλλογικής ταυτότητας για την ένταξή της στην κοινωνία.[2] Η νεολαία δεν συγκροτεί κοινωνική τάξη. Είναι μια διαταξική κατηγορία που δημιουργείται μέσω της συμμετοχή των ατόμων στη σφαίρα της κατανάλωσης καθώς είναι μέλη της οικογένειας. Πέραν τούτου αυτή η κοινωνική κατηγορία επηρεάζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό από τον εκπαιδευτικό μηχανισμό του κράτους και διαμορφώνεται ως σύνολο ατόμων  με υψηλό δείκτη  ιδεολογικής και πολιτικής συνοχή. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι ιδεολογικοί και πολιτικοί προσανατολισμοί δεν αλλάζουν. Ανεξάρτητα από το βαθμό επίγνωσης της κατάστασης η νεολαία επηρεάζεται από τους παράγοντες της κοινωνικής τάξης, του φύλου και της φυλής.  Επίσης  πρέπει να τονίσουμε ότι στην κοινωνιολογία η έννοια της γενιάς αναφέρεται σε ολόκληρο το σύνολο των ατόμων που γεννιούνται και ζουν περίπου την ίδια εποχή, οι περισσότεροι από τους οποίους είναι περίπου στην ίδια ηλικία και αντιμετωπίζουν με σχετικά παρόμοιες ιδέες, στάσεις και προβλήματα για τα τεκταινόμενα στο κοινωνικό  επίπεδο. Η συζήτηση για την έννοια της γενιάς διεξάγεται ήδη από το 19ο αιώνα με τον Αύγουστο Κοντ που υποστήριξε ότι η κοινωνική αλλαγή εξαρτάται από την αλλαγή γενεών και ιδιαίτερα από τις διαδοχικές γενιές  Στα μέλη μιας δεδομένης γενιάς, το «ένστικτό τους για κοινωνική συντήρηση» γίνεται ισχυρότερο κι αναπόφευκτα και αναγκαστικά τους φέρνει σε σύγκρουση με την «συνήθη ιδιότητα της νεολαίας», δηλαδή της νεωτεριστικής.




Ο κοινωνιολόγος Καρλ Μάνχαϊμ εκπόνησε μια θεωρία των γενεών στο δοκίμιο του «Το πρόβλημα των γενεών» (1923).[3] Διέκρινε δύο σχολές σκέψης περί γενεών μέχρι εκείνη τη στιγμή. Πρώτον, οι θετικιστές όπως ο Κοντ μετρούσαν την κοινωνική αλλαγή σε καθορισμένες διάρκειες ζωής. Ο Μανχάιμ ισχυρίστηκε ότι αυτή η λογική υποβίβαζε την ιστορία σε ένα είδος "χρονολογικού πίνακα". Αντιθέτως,  η "ρομαντική-ιστορική" των Βίλχελμ Ντίλταϋ και Μάρτιν Χάιντεγκερ, επικεντρώθηκε στην ατομική ποιοτική εμπειρία αγνοώντας τον παράγοντα του κοινωνικού πλαισίου. Ο Μανχάιμ τόνισε ότι η ταχύτητα της κοινωνικής αλλαγής στη νεολαία ήταν ζωτικής σημασίας για το σχηματισμό των γενεών και ότι δεν θα έβλεπε κάθε γενιά να αυτοδιακρίνεται ως ξεχωριστή. Σε περιόδους ταχείας κοινωνικής αλλαγής μια γενιά θα ήταν πολύ πιο πιθανό να αναπτύξει έναν συνεκτικό χαρακτήρα. Πιστεύει επίσης ότι θα μπορούσαν να υπάρχουν διάφορες διακριτές υπο-γενιές. Διακρίνει τρία κοινά χαρακτηριστικά που μοιράζεται μια γενιά: χρονικά (γέννηση), ιστορικά (θέση σε μια κοινή εποχή) και κοινωνικοπολιτισμικά (συνείδηση γενιάς και «ενδελέχεια).[4]



Συνεχίζεται…



Θανάσης Τσακίρης





[1] Για την έννοια και κατάσταση της νεολαίας (ή νεότητας κατά τον Σ. Αδραχά) τονίζεται ότι είναι μεταβλητή και ιστορική. Βλ. Ασδραχάς Σπύρος (2010) «Η νεότητα: Σταθερές και ιδιοπροσωπείες» στο Καραμανωλάκης Βαγγέλης, Ολυμπίτου, Παπαθανασίου Ιωάννα (επιμ.) Η ΗηλΗ Ελληνική νεολαία στον 20ό αιώνα: Πολιτικές διαδρομές, κοινωνικές πρακτικές και πολιτιστικές εκφράσεις. Αθήνα: Εκδ. Θεμέλιο, σελ. 11-14.  Για την χρονική –και όχι μόνο- οριοθέτηση του πληθυσμού που εντάσσεται στη νεολαία βλ. Δεμερτζής Νίκος, Μπουμπάρης Νίκος και Σταυρακάκης Γ. (2008) «Περί ΄νεολαίας’: σημασίες και συγκυρίες» στο Δεμερτζής Νίκος και Σταυρακάκης Γ. (επιμ) Νεολαία: ο αστάθμητος παράγοντας;» Αθήνα: Εκδ. Πολύτροπον, σελ. 31-52.
[2] Βλ. Schildt Axel and Sigfried Detlef (2006) “Youth, Consumption, and Politics in the Age of Radical Change”, στο Axel and Sigfried Detlef (eds) Between Marx and Coca-Cola: Youth Cultures in Changing European Societies, 1960-1980. New York, NY and Oxford, UK: Berghahn Books,
[3] Mannheim Καρλ (1952). Essays on the Sociology of Knowledge. London: Routledge & K. Paul https://archive.org/details/essaysonsociolog00mann RKP. Ανακτήθηκε 27/5/2017
[4] Jaeger Hans.(1977) “Generations in History: Reflections on a Controversy.” Μετάφραση του « "Generationen in der Geschichte: Überlegungen zu einer umstrittenen Konzeption» in Geschichte und Gesellschaft 3 (1977), σελ. 429–452. http://www.history.ucsb.edu/faculty/marcuse/classes/201/articles/85JaegerGenInHistHISTTHEO.pdf Retrieved 27/5/2017

Comments

Popular posts from this blog

Την Τρίτη, 21/3/2017 o Ν. Σερβετάς στην εκπομπή ΑΧ ΕΞΟΥΣΙΑ για Σουηδια και Νορβηγία

Αντίο Τρύφωνα!

«Συλλαμβάνοντας το κεφάλαιο ως αξία εν κινήσει» Διάλεξη του David Harvey, διακεκριμένος καθηγητής Ανθρωπολογίας και Γεωγραφίας-Δευτέρα 20 Μαρτίου, ώρα 19:00