1000 βιβλία που πρέπει να διαβάσετε πριν πεθάνετε. Νο 6."Το φύλο της δημοκρατίας: Ιδιότητα του πολίτη" της Μ. Παντελίδου-Μαλούτα




Μάρω Παντελίδου-Μαλούτα (2002) Το φύλο της δημοκρατίας: Ιδιότητα του πολίτη, Εκδόσεις Σαββάλας, Αθήνα.


Σύμφωνα με πρόσφατη νομοθετική ρύθμιση το 30% των υποψηφίων δημοτικών και νομαρχιακών συμβούλων πρέπει να είναι γυναίκες. Πρόκειται για μια καθαρή πολιτική νίκη του φεμινιστικού κινήματος ή μήπως υπάρχουν και άλλες όψεις του ζητήματος που δεν έχουν ακόμη συνειδητοποιηθεί και που μπορούν να αποτελέσουν εμπόδιο στο χειραφετητικό αγώνα των γυναικών για την πλήρη ισότητα των δύο φύλων; Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει σ’ αυτή τη μελέτη η καθηγήτρια πολιτικής επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Αθήνας Μ. Παντελίδου, στην Ελλάδα «οι γυναίκες δεν υπερέχουν αριθμητικά στην τοπική αυτοδιοίκηση σε σχέση με την κεντρική πολιτική εξουσία: Στους 900 εκλεγμένους δημάρχους του 1998 οι 14 μόνο ήταν γυναίκες (λιγότερες από 1,6%) και στους 54 νομάρχες οι δύο (3,7%). Παράλληλα παρατηρούμε ότι οι συνενώσεις δεν ευνόησαν τη γυναικεία παρουσία στην τοπική αυτοδιοίκηση, μάλλον το αντίθετο συνέβη.» Συνεπώς, απ’ ό,τι φαίνεται, δεν προηγήθηκε ένα μαζικό κοινωνικό κίνημα που να είναι σε θέση να ανατρέψει την παγιωμένη κατάσταση, η δε πρόσφατη εκλογή της Ν. Μητσοτάκη και της Φ. Γεννηματά, στο Δήμο και στην Υπερνομαρχία αντίστοιχα, δεν αλλάζει τίποτε ουσιαστικά.

Η Μ. Παντελίδου θέτει ένα μεγάλο στόχο για τη φεμινιστική θεωρία: τη διαμόρφωση και επεξεργασία τόσο μιας προβληματικής για τις γυναικείες διεκδικήσεις που θα τις εντάσσει σε μια συνολική ριζοσπαστική θεώρηση και στρατηγική για την κατάργηση του υπάρχοντος συστήματος σχέσεων των δύο φύλων ως κεντρικής εξουσιαστικής δομής, όσο και μια νέα αντίληψη για τον οικουμενικό χαρακτήρα της ιδιότητας του πολίτη που να υπερβαίνει την «ψευτοοικουμενικότητα» του φιλελεύθερου ατομικισμού όπου ο πολίτης προσλαμβάνεται απλώς ως φορέας δικαιωμάτων, και έτσι να περιλαμβάνει πραγματικά όλους και όλες τους πολίτες της δημοκρατίας. Έτσι, η προσπάθεια της Μ. Παντελίδου αποσκοπεί στην υλοποίηση δύο στόχων: αφενός να συνεισφέρει τις απόψεις της στο δημόσιο θεωρητικό διάλογο για τις προοπτικές της δημοκρατίας με σημείο αναφοράς την κρίσιμη σχέση της με το φύλο ως θεσμοθετημένης διάκρισης, και αφετέρου, να παρέμβει σ’ έναν πολιτικά επίκαιρο διάλογο σχετικά με τους τρόπους, την πολιτική και τις πολεμικές καταπολέμησης της γυναικείας πολιτικής υποτέλειας, καθώς και σχετικά με τις ιδεολογικές συνιστώσες και συνδηλώσεις των πολιτικών αυτών. Έτσι, η συζήτηση για την πολιτική «υποαντιπροσώπευση» των γυναικών πρέπει να μπει στο δρόμο της αναζήτησης της κοινωνικής δικαιοσύνης μέσα σε μια συγκεκριμένη δημοκρατική κοινωνία υπερβαίνοντας το εικονικό «εκσυγχρονιστικό» αίτημα των ποσοστώσεων. 

(Κείμενο του 2002 http://www.oocities.org/homo_politicus/reader1.htm)

Το φύλο της σύγχρονης δημοκρατίας είναι ανδρικό. Με το υπάρχον σύστημα σχέσεων των φύλων η "ουσιαστική" δημοκρατία, ακόμη και ως κοινωνική επιδίωξη, είναι αδύνατη. Ο εκσυγχρονισμός της γυναικείας κοινωνικής κατωτερότητας, που επιχειρείται μέσω προνοιακών πολιτικών και θεσμικών μεταρρυθμίσεων, παρά τις επιμέρους βελτιώσεις, αναπαράγει τη διάκριση πολιτών πρώτης και δεύτερης κατηγορίας. Όπως δείχνει άλλωστε και η ελληνική περίπτωση, πολιτικές που δεν αμφισβητούν τη διχοτομία γυναίκες-άνδρες εμπεδώνουν τελικά τον ανδρικό χαρακτήρα της δημοκρατίας. Με αναφορές στην παράδοση της ουτοπικής σκέψης, η συγγραφέας επιχειρεί ένα νέο προσδιορισμό της έμφυλης υπόστασης του υποκειμένου και μας προσφέρει μια ρεαλιστική προοπτική για την υπέρβαση της υπάρχουσας διχοτομίας του φύλου. Μια υπέρβαση που θα καθοδηγείται από, αλλά και θα οδηγεί σε νέες πολιτικές για τους έμφυλους πολίτες, συμβάλλοντας στην πραγμάτωση μιας ουσιαστικότερης δημοκρατίας.
Στο Παράρτημα για πρώτη φορά, πενήντα χρόνια από της θέσπιση της γυναικείας ψήφου στην Ελλάδα, παρουσιάζονται αναλυτικά στοιχεία για τη συμμετοχή γυναικών στα κέντρα λήψεως πολιτικών αποφάσεων.


(Κείμενο από 
http://www.biblionet.gr/book/71668/%CE%A0%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B5%CE%BB%CE%AF%CE%B4%CE%BF%CF%85_-_%CE%9C%CE%B1%CE%BB%CE%BF%CF%8D%CF%84%CE%B1,_%CE%9C%CE%AC%CF%81%CF%89/%CE%A4%CE%BF_%CF%86%CF%8D%CE%BB%CE%BF_%CF%84%CE%B7%CF%82_%CE%B4%CE%B7%CE%BC%CE%BF%CE%BA%CF%81%CE%B1%CF%84%CE%AF%CE%B1%CF%82)



Καλή Ανάγνωση 

Θανάσης Τσακίρης

Comments

Popular posts from this blog

Την Τρίτη, 21/3/2017 o Ν. Σερβετάς στην εκπομπή ΑΧ ΕΞΟΥΣΙΑ για Σουηδια και Νορβηγία

Αντίο Τρύφωνα!

«Συλλαμβάνοντας το κεφάλαιο ως αξία εν κινήσει» Διάλεξη του David Harvey, διακεκριμένος καθηγητής Ανθρωπολογίας και Γεωγραφίας-Δευτέρα 20 Μαρτίου, ώρα 19:00